riskonomi.com

21. Yüzyılda Finansal Risk Yönetimi

OBJECTLER KOMPLEKSi OLARAK İŞLETME

Doç. Dr. Kutlu MERİH

@FRACTALORG @CORTEXIEN

Ekim.2014

Bizim ilgi alanımızda kullanacağımız temel model “İŞLETME KOMPLEKSİ” olacaktır. Önceki yazıda belirlediğimiz dört temel problem alanının kompleks ve dinamik varlığının zihinsel olarak modellenmesidir. Biraz ilerde bu problem alanlarını işletmenin organik yapısını oluşturan OBJECT ler olarak modelleyeceğiz. Bu kavramı şimdi kullanırsak;

BİR İŞLETME, KOMPLEKS OBJECTLERDEN OLUŞAN BİR KOMPLEKSTİR.

Diğer bir deyişle bizim model dünyamızda İŞLETME ve KOMPLEKS özdeşleşmiş durumdadır.

http://www.ray-baneyewear2015.com

Tangible-İntangible faktörler

Bir problem alanının modeli normal olarak gerçek dünyanın bütün olay ve görünümlerini kapsamayacaktır. Burada önemli olan nokta modeli yapanların gerçek dünya iş alanındaki gözlemlerine referans olan görüş açılarıdır. Görüş açıları analitik ve metrik (tangible) olan gözlemciler gerçek dünyanın analitik ve metrik olmayan (intangible) bir çok durumunu ve etkisini gözden kaçıracaklardır. Genel olarak diyebiliriz ki bir işletme modeli tangible ve intangible faktörleri ne kadar kapsayabilirse bundan elde edilecek sonuçlar da o kadar gerçekçi olacaktır.

oakley prescription sunglasses

Kompleksite Karmaşıklığın Modellenmesi Değildir.

Aşağıdaki küçük model farklı ilgileri olan farklı gözlemcilerin farklı önceliklerle oluşturdukları modellerin nasıl farklı sonuçlar üreteceğini sergiler. Yanlış bir perspektifle oluşturulan sofistike bir model yanlış ve sakıncalı sonuçlar (TKY gibi) üretebilirken doğru perpektifle oluşturulan basit bir model doğru ve yararlı sonuçlar verebilir. Buna göre bir modelin yararlı olabilmesi için gerçek dünyanın bütün özelliklerini yansıtan KARMAŞIK bir şey değil fakat object tabanlı özellikleri özetleyen KOMPLEKS bir yapıda olması gereğidir. KOMPLEKSİTE karmaşıklığı modelleme yaklaşımı değildir.

Şimdi modelini yapacağımız gerçek dünya olayı bir “sokak” olsun. Bu sokala ilgili iki gözlemcimiz de bulunsun: bir inşaatçı ve bir postacı

İnşaatçı muhtemelen modelinde sokağın teknik özelliklerine öncelik verecek, sokağın genişliği, uzunluğu, kaldırım şekli, döşeme malzemesi v.s. onu ilgilendirecektir. Buna karşılık postacı modelinde sokağın adı, numaralama sistemi, uzunluğu, binaların konut veya işyeri olması ile v.s. ilgilenir. Her iki model de gerçek dünyanın karakteristiklerini açıklamak açısından yetersizdir fakat her ikisi de ilgili problem alanının isteklerine cevap verecek  durumdadır.

 

air max 95

Object Tabanlı İş Modellemesinin Nedenleri

Genel olarak seçilmiş olan modelleme teknolojisi:

http://www.airmaxrunningsneaker.com

  • Modelin kolay anlaşılmasını desteklemeli
  • Model içinde kolay dolaşıma müsaade etmeli
  • Modelin özel sentaktik özelliklerini yansıtabilmeli
  • Modelin gereksiz fazlalıklardan arındırılmış olmasını garanti etmeli
  • Modelin bütün bileşenlerinin tutarlı bir şekilde ilişkilendirildiğini garanti etmeli
  • Değişimlerim kolayca uyarlanabilemsine olanak sağlamalı

Ayrıca modelin gelecekteki kullanımı için de gerekli olan özellikler bulunur. Bunun için aşağadaki faktörlerin uygun seçilmesi gerekir.

  • Modelin ana yapısal tabanı; matematik, enformatik, grafik, object
  • Modelde gösterimi gerekli olan bileşenler
  • Model belgelenmesi

Model yapısı için en önemli seçim bunun tabanıdır. Sadece modern ve teknolojik olarak gelişmiş olduğu için değil fakat örgüt dinamiklerini yansıtmanın gerçekçiliği açısından OBJECT TABANLI yaklaşım daha doğru bir seçim olacaktır.

Object Tabanlı Yaklaşımın Nedenleri
  • Objectler dinamik ve organik yapılı sistemlerin davranışlarını modellemek için uygun ve etkin araçlardır.
  • Her dinamik sistem veri alışverişi yapar ve datlar ile süreçleri kombine edebilen object tabanlı yazılımlar modelleme çalışmalarını ve model kullanımını kolaylaştırırlar.
  • Önceki analitik modeller fonksiyonel versüreç dinamiklerini yansıtamıyor sadece durumun belirli bir andaki resmini verebiliyorlardı. Object tabanlı modellemede model daima mevcut veri kütlesi ile haberleşme halindedir ve bir çok müdahale on-line real-time olarak yapılabilir.
  • Veriler ve fonksiyonlara on-line real time müdahale yeteneği, modellere gerçek dünya gelişmelerini daha etkin izleme ve müdahale etme olanağı sağlar. Diyer bir deyişle object tabanlı modeller doğrudan yönetim araçlarıdır.

Temel yapısal kabuller

Bu çalışmanın varsayılan okuyucuları işletme yönetimi ve örgüt tasarımı ile ilgili profesyonel yöneticilerdir. Önerilen model işletme yönetiminde ve örgüt tasarımında ve bunun entellektüel izdüşümüolan yönetim biliminde radikal yenilikler getirmetedir. Temel yenilik örgüt yapılarının mekanik-hiyerarşik-bürokratik temelli olmasından organik-holarşik (object)-enformatik temelli olarak algılanmasıdır. Diğer bir yenilik işletme yapılarının Finans, Muhasebe, Üretim, Pazarlama ve İK gibi konvansiyonel fonksiyonel tasarımından evrensel dört katmanlı

http://www.airmaxrunningsneaker.com

  1. İdare (Administration)
  2. Tedarik (Procurement)
  3. Üretim (Production)
  4. Pazarlama (Marketing)

Bir yapı olarak algılanmasıdır. Burada finans, muhasebe, personel, halkla ilşikiler, bina yönetimive bakım idare objecti kapsamındadır. Bunların kendilerine özel alt katmanları da söz konusudur. Birer object oldukları varsayılan bütün bu katmanlar mekanik ve bürokratik olmayan organik bir yapılanma ve etkileşim içinde değerlendirilirler.

http://www.airmaxrunningsneaker.com

SONUÇ

Bir iş modelininbaşarısının garantisi, potansiyel kullanıcıların hayatını önemli ölçüde kolaylaştırmasıdır. Buna göre kullanılan modelleme tekniğinin özellikleri modellemenin başarısı için de önem kazanır. Günümüze kadar kullanılan teknikleri matematik, istatistik ve grafik tabanlı isi. Sonradan bunlara databaselerin yaygınlaşması ile enformatik eklendi. Yine de bütün bu teknikler canlı ve dinamik iş ortamının özellikleri yansıtmakta yeterli, olamadılar. Fazla analitik,  fazla durağan ve genellikle gecikmiş sonuçlar veren bir yapıda idiler. Günümüzde ise bilgisayar yazılımlarının object tabanlı olma özelliği, bu özelliğin işletme modellemesinde de kullanılmasına olanak sağlamaktadır. Bu yaklaşım object tabanlı ofis programları kullanmaya alışkın olan potansiyel model kullanıcıları için de uygun olmaktadır.

 

Comments are closed.